Ekumenizm, Chrześcijaństwo, Religia - Ekumeniczny Serwis Informacyjny

Behemot - kot czy hipopotam?

Pytania i odpowiedziBehemot w "Mistrzu i Małgorzacie" jest demonem który przybiera postać kota. Ja z kolei słyszałam, że w Biblii (Hiob) mianem behemota jest nazwane zwierzę z wyglądu przypominające hipopotama czy coś podobnego. Kim własciwie jest Behemot?

Pozdrawiam,
Włascicielka kota Behemota


Na pytanie nadesłane przez Czytelnika odpowiada Roman Zając - biblista i demonolog z KUL.

Behemot w powieści "Mistrz i Małgorzata" to czarny kocur, który czasami zamienia się w człowieka, należy do świty Wolanda i pełni rolę prześmiewczego błazna. Dopiero na sam koniec powieści widzimy go w jego prawdziwej postaci - jako młodziutkiego szczupłego pazia.

Pisząc swoją powieść, Bułhakow wykorzystał pewne imiona znane z Bilii. Słowo "behemot" zawiera w sobie ideę czegoś monstrualnego, deprymująco olbrzymiego, potężnego. Hebr. Behemôth to liczba mnoga wyrażająca ogrom od behemâh (bestia, zwierzę). W Księdze Hioba (40, 15-24) nazwane jest tak zwierzę świadczące o potędzę Boga, który go stworzył. Prawdopodobnie chodzi o hipopotama, aczkolwiek we współczesnym hebrajskim hipopotam to "sus hajeor" i tak naprawdę nie wiemy, kogo autor biblijny miał na myśli, gdy napisał słowo "behemot". W tłumaczeniu "Biblii Tysiąclecia" czytamy:
"15 Oto hipopotama [behemota]- - jak wół on trawą się żywi. 16 Siłę swoją ma w biodrach, a moc swą ma w mięśniach brzucha. 17 Ogonem zawija jak cedrem, ścięgna bioder ma silnie związane, 18 jego kości jak rury miedziane, jego nogi jak sztaby żelazne. 19 Wyborne to dzieło Boże, Stwórca dał mu twardy miecz. 20 Żywność przynoszą mu góry: zwierzyna, co tam się bawi. 21 On leży pod krzewem lotosu, w ukryciu trzcin i trzęsawisk. 22 Lotos dostarcza mu cienia, otoczeniem są wierzby potoku. 23 Gdy rzeka wezbrana, niespieszny, spokojny, choć prąd sięga paszczy. 24 Czy można go złapać za oczy, przez nozdrza przesunąć pętlicę?"

Księga Hioba określa Behemota jako "początek dróg Bożych" (Hi 40, 19 - tłum. własne). To sugeruje, że być może mamy tu do czynienia z istotą mitologiczną. Bezpośrednio po opisie behemota (lądowego potwora rodzaju męskiego) mamy opis lewiatana (morskiego potwora rodzaju żeńskiego). Słowo "lewiatan" jest tłumaczone jako "krokodyl", ale dla Żydów był to mitologiczny potwór, który wyłonił sie z chaosu podczas stwarzania świata. Prawdopodobnie tak należy również postrzegać behemota.

Według tradycji żydowskiej Behemot jest właśnie potworem chaosu stworzonym piątego dnia stworzenia. Utożsamiano go czasem z Rahab oraz aniołem śmierci.

Biblia nie wiąże Behemota ani z Szatanem, ani z tradycją o upadłych aniołach, ani nawet ze światem demonów. Według Biblii jest on po jakąś pierwotną tajemniczą istotą, pochodząca z czasów, gdy Bóg stwarzał świat.

Słowo "behemot" zyskało jednak dużą popularność w średniowieczu, gdy demonologowie tworzyli rozbudowane spisy demonów i potrzebowali dla nich jakichś imion. Behemot wydawał się odpowiedni ku temu, aby zrobić z niego jednego z diabłów.

Gdy król francuski Filip Piękny postanowił zlikwidować zakon Templariuszy, rycerze zakonni poddani torturom zeznali, że oddawali cześć demonowi o imieniu Bafomet. Przeoryszę klasztoru w Louden we Francji opętało podobno siedem demonów: Asmodeusz, Amon, Gresil, Lewiatan, Balam, Izakron i właśnie Behemot. Ten ostatni przebywał w łonie przeoryszy. Według opisu samej zakonnicy było to monstrum z głową słonia, trąbą i kłami. Miał on ludzkie ręce, ogromne brzuszysko i krótki ogonek.

W "The History of Magic" Seligmanna Behemot przedstawiony jest w postaci słonia o łapach niedźwiedzia. Warto również obejrzeć rysunek Williama Blake'a "Behemot i Lewiatan". Prawdopodobnie dlatego w pierwszej redakcji powieści Bułhakowa Behemot przypomina właśnie słonia. Później jednak zwyciężyła koncepcja, aby Behemot był kotem i należy za to dziękować Bułhakowowi.

Pierwowzorem był domowy kot pisarza Fluszka - ogromny i szary. W powieści jest on czarny, gdyż według legend czarne koty mają związek z mocami piekielnymi. Jak wiadomo, w średniowieczu koty były nawet palone na stosach razem ze swymi właścicielkami, które uznano za czarownice. Bułhakow czerpał z różnych tradycji, tworząc bohaterów "Mistrza i Małgorzaty". Behemot jako kot jest jego oryginalnym pomysłem, aczkolwiek jest to tylko kocie przebranie, bo ostatecznie Behemot okazuje się przecież przystojnym, szczupłym paziem, który po prostu zabawiał Pana Ciemności, przybierając postać czarnego błaznujacego kocura.

Andrzej Sapkowski, znany miłośnik kotów, napisał kiedyś opowiadanie "Złote popołudnie", nawiązujące do powieści "Alicja w krainie czarów". Występujacego tam kota z Cheshire pokazał właśnie na wzór bułhakowskiego Behemota, czyniąc go jednak samym Szatanem, a nie tylko jego paziem. Pewnie nie wszyscy, którzy czytali to opowiadanie, zdają sobie z tego sprawę, ale wystarczy sprawdzić, skąd pochodzą i co znaczą słowa cytowane po łacinie przez kota z Cheshire.



Opcje Artykułu

Trackback

Trackback URL for this entry: http://www.kosciol.pl/trackback.php/20040510150704853

No trackback comments for this entry.
Behemot - kot czy hipopotam? | 8 komentarzy
Komentarze należą do osób, które je zamieściły. Nie bierzemy odpowiedzialności za ich treść.
Behemot - kot czy hipopotam?
Admin pią, 14 maj 2004, 15:59:56
Ja też mam kota Behemota ;))

JG
 
Behemot - kot czy hipopotam?
verbadocent sob, 15 maj 2004, 15:38:05
Jak już siedzimy w "klimatach" Bułhakowa to nadmienię, że po rosyjsku "begiemot" to tyle co po polsku "hipopotam".

---
Verba Docent Exempla Trahunt
 
Behemot - kot czy hipopotam?
asmoDEUSz pią, 3 gru 2004, 12:27:25
o hipopotamie jest w księdze Joba, ale to: "jest on przedniejszym z dzieł Bożych" i jeszcze kilka innych zdań, ale o behemocie sobie nie przypominam

---
taDEUSz
 
Behemot - kot czy hipopotam?
remigius wto, 12 kwi 2005, 14:25:03
Dla kreacjonistów behemot to dinozaur lądowy, a lewiatan - morski.

---
Remigiusz
 

Szukaj

Menu Użytkownika






Nie pamiętasz hasła?

Polecamy





EWST.pl
Senior.pl
e-commerce.pl
com-media.pl
egospodarka.pl

Facebook

Patronat Kosciol.pl


Piotr Lorek, Motyw wygnania a doktryna piekła w Nowym Testamencie


Gorące tematy



  • Wszystkich Świętych i Halloween
  • In vitro
  • Tadeusz Rydzyk i Radio Maryja
  • Lustracja
  • Kreacjonizm i ewolucjonizm
  • Harry Potter
  • Pedofilia i molestowanie
  • Aborcja
  • Eutanazja
  • Homoseksualizm
  • Unieważnienie, stwierdzenie nieważności małżeństwa
  • Sonda

    Czy stosowanie kary śmierci jest zgodne z postawą chrześcijańską?

    1/1: Czy stosowanie kary śmierci jest zgodne z postawą chrześcijańską?

    Zdecydowanie tak 83,05%
    Raczej tak 1,66%
    Raczej nie 2,91%
    Zdecydowanie nie 11,65%
    Nie wiem 0,73%

    | 4,266 głosów | 0 komentarzy

    Wydarzenia

    W najbliższym czasie nie ma żadnych wydarzeń