Ekumenizm, Chrześcijaństwo, Religia - Ekumeniczny Serwis Informacyjny

Sławni polscy protestanci

Dzisiejsza Polska jest krajem jednolitym etnicznie. Mniejszości  ludzi pochodzących z innych krajów są nieliczne. Tak wygląda nasz kraj od 1945 roku, czyli od zakończenia wojny, a przecież w tym krótkim okresie, między wojnami Polska była państwem wielokulturowym i zróżnicowanym religijnie. Określenie Polak - katolik pojawiło się jeszcze przed rozbiorami, gdy walczyliśmy z luterańską Szwecją czy islamską Turcją.



W czasach zaborów naszymi wrogami byli Prusacy - protestanci i prawosławna Rosja. W czasach rozkwitu, czyli w XVI wieku Rzeczpospolita była ogromnym organizmem, wielokulturowym i wieloetnicznym. Warto wspomnieć sławnych polskich protestantów, mimo wygaśniecia reformacji, choć kraje niemieckie  z Wittenbergą, kolebką reformacji leżały blisko. Każdy słyszał o Mikołaju Reyu, wybitnym poecie epoki renesansu i teologu kalwińskim. W czasach reformacji czytanie Biblii w ojczystych językach było jedną z głównych zasad i poeta przyczynił się do rozpowszechnienia tej postawy. Autorem pierwszego przekładu Nowego Testamentu na język polski był Stanisław Murzynowski. Najwybitniejszym działaczem reformacji znanym w Europie był Jan Łaski (mlodszy), bratanek prymasa Polski Jana Łaskiego (starszego). Jan Łaski był raczej działaczem nie teologiem, sprawnym organizatorem zborów ewangelickich w Anglii i wschodniej Fryzji. Autorem ''Confessio Londinesis'', w którym spór o sakramenty celowo pominięto. Ten wybitny Polak był zwolennikiem równości wszystkich członków zborów, kwestii w XVI wieku trudnej do zaakceptowania. Starał się więc wykorzenić hierarchiczny model funkcjonowania typowy dla Kościoła katolickiego. Duchowni mieli nie używać szat liturgicznych, a ozdoby w kościołach i ołtarze uznał za niepotrzebne. Zwracał uwagę na dysyplinę i skromność duchownych i wiernych. Łaski pochodził z bogatego rodu, dlatego stać go było na kupno ksiąg Erazma z Rotterdamu, z których uczony mógł korzystać. Nasz znany reformator był również jednym z tłumaczy Biblii Brzeskiej. Kolejną znaną nam osobą wyznania luterańskiego był Mikołaj Sęp - Szarzyński, wspaniały poeta z przełomu renesansu i baroku.

W późniejszych  czasach znanymi protestantami byli: Zygmunt Vogel, nadworny rysownik Stanisława Augusta Poniatowskiego, Józef Longin Sowiński, generał powstania kościuszkowskiego, Samuel Bogusław Linde, autor pierwszego słownika polskiego, Jerzy Elsner, kompozytor, znany przede wszystkim jako nauczyciel Chopina, Juliusz Rommel, uczestnik wojny polsko- bolszewickiej i kampanii wrześniowej czy gen.Władysław Anders, ktory jednak w niewoli zmienił swe wyznanie. Ze współczesnych Polaków możemy wymienić Jerzego Buzka, byłego premiera i Jerzego Pilcha, pisarza. W historii Polski pojawili się również wyznawcy innych odłamów. Warto  wspomnieć o braciach polskich lub arianach, radykalnej wspólnocie, która wyodrębniła się z Kościoła reformowanego i odrzucała dogmat o Trójcy Świętej, dlatego była zwalczana przez katolików i innych protestantów. Ich hasła o równości społecznej, uwalnianiu chłopów z pańszczyzny oraz pacyfizm były w tamtych czasach szokujące. Należeli do braci, Andrzej Frycz Modrzewski, Faustyn Socyn, Szymon Budny - autor Biblii nieświeskiej czy Wacław Potocki. Dzisiaj w Polsce jest dużo Świadków Jehowy. Ich nauki przypominają postulaty arian, którym w 1658 roku kazano zmienić wyznanie albo opuścić Rzeczpospolitą. Ten krótki przegląd powinien zwrócić uwagę  na religijną barwność Rzeczypospolitej i pewien wkład w  europejskie dokonania protestantyzmu, zwłaszcza Jana Łaskiego. Człowieka, który sprawił, że anglikanizm stał się bardziej protestancki.



Opcje Artykułu

Sławni polscy protestanci | 0 komentarzy
Komentarze należą do osób, które je zamieściły. Nie bierzemy odpowiedzialności za ich treść.

Szukaj

Menu Użytkownika






Nie pamiętasz hasła?

Polecamy





EWST.pl
Senior.pl
e-commerce.pl
com-media.pl
egospodarka.pl

Facebook

Patronat Kosciol.pl


Piotr Lorek, Motyw wygnania a doktryna piekła w Nowym Testamencie


Gorące tematy



  • Wszystkich Świętych i Halloween
  • In vitro
  • Tadeusz Rydzyk i Radio Maryja
  • Lustracja
  • Kreacjonizm i ewolucjonizm
  • Harry Potter
  • Pedofilia i molestowanie
  • Aborcja
  • Eutanazja
  • Homoseksualizm
  • Unieważnienie, stwierdzenie nieważności małżeństwa
  • Sonda

    Czy stosowanie kary śmierci jest zgodne z postawą chrześcijańską?

    1/1: Czy stosowanie kary śmierci jest zgodne z postawą chrześcijańską?

    Zdecydowanie tak 83,05%
    Raczej tak 1,66%
    Raczej nie 2,91%
    Zdecydowanie nie 11,65%
    Nie wiem 0,73%

    | 4,266 głosów | 0 komentarzy

    Wydarzenia

    W najbliższym czasie nie ma żadnych wydarzeń